หน้าแรก › เส้นทางเดินทัพ › ศึกพิษณุโลก: ถูกปืนที่เกยไชย

ศึกพิษณุโลก: ถูกปืนที่เกยไชย

หลังตั้งกรุงธนบุรี บ้านเมืองยังแตกเป็นหลายก๊ก ก๊กใหญ่ทางเหนือคือเจ้าพระยาพิษณุโลก (เรือง) ใน พ.ศ. 2311 พระเจ้าตากยกทัพเรือขึ้นไปตี แต่ในศึกที่ตำบลเกยไชย เขตนครสวรรค์ พระองค์ถูกกระสุนปืนที่พระชงฆ์ (หน้าแข้ง) จนต้องถอยทัพกลับธนบุรี เป็นศึกเดียวในช่วงปราบก๊กที่พระเจ้าตากต้องถอย

ไทย 4ธนบุรี ≈นครสวรรค์ ≈เกยไชย ≈ กรุงศรีอยุธยา

เครื่องหมาย ≈ คือตำแหน่งโดยประมาณ เส้นเขตแดนบนแผนที่เป็นของปัจจุบัน ใช้เพื่อบอกตำแหน่งเท่านั้น เส้นทางเดินทัพเป็นแนวโดยประมาณจากพงศาวดารและงานศึกษา ไม่ใช่เส้นทางจริงทุกก้าว เส้นประคือทัพฝ่ายข้าศึก

ก๊กเจ้าพระยาพิษณุโลก

เมื่อกรุงแตก เจ้าพระยาพิษณุโลก (เรือง) ตั้งตัวเป็นใหญ่ที่หัวเมืองเหนือ ถือเป็นก๊กที่มีกำลังมากที่สุดก๊กหนึ่ง พระเจ้าตากเห็นว่าต้องรวมหัวเมืองเหนือก่อนทัพพม่าจะกลับมา จึงยกทัพเรือขึ้นไปตามแม่น้ำเจ้าพระยาใน พ.ศ. 2311

ทัพทั้งสองปะทะกันที่ตำบลเกยไชย เขตนครสวรรค์ ระหว่างรบพระเจ้าตากถูกปืนที่พระชงฆ์ ทัพธนบุรีจึงถอยกลับ ต่อมาเจ้าพระยาพิษณุโลกตั้งตัวเป็นกษัตริย์ แต่สิ้นชีวิตในเวลาไม่นาน และก๊กนี้ถูกก๊กเจ้าพระฝางยึดไป

จุดบนเส้นทางทัพ

จุดพิกัดหมายเหตุ
1. ธนบุรี13.740, 100.490โดยประมาณ
2. กรุงศรีอยุธยา14.356, 100.568โดยประมาณ
3. นครสวรรค์15.700, 100.120โดยประมาณ
4. เกยไชย15.860, 100.240โดยประมาณ ตำบลเกยไชย อ.ชุมแสง โดยประมาณ

เรื่องที่นักประวัติศาสตร์ยังเห็นต่าง

  • ปีที่รบ: แหล่งต่างๆ ใช้ พ.ศ. 2311 แต่รายละเอียดวันที่ไม่ชัด

คำถามที่พบบ่อย

พระเจ้าตากเคยแพ้ศึกไหม

ศึกที่เกยไชย พ.ศ. 2311 พระองค์ถูกปืนที่พระชงฆ์และต้องถอยทัพ แต่อีกสองปีต่อมาก็รวมหัวเมืองเหนือได้

ปรับปรุงล่าสุด 11 พฤศจิกายน 2569